یادداشت ها و مصاحبه های یک خبرنگار
 
A reporter's notes and interviews

بسم الله الرحمن الرحیم

حجت الاسلام  و المسلمین امیر علی  حسن لو مسئول گروه تاریخ و سیره مرکز ملی پاسخ گویی به شبهات حوزه

حجاب در آیات و روایات  

حجاب یکی از واجبات شرعی می باشد که  در قرآن و روایات مورد بحث قرار گرفته است و در سیره نبوی مورد تاکید و عنایت ویژه ای می باشد بگونه ای که در قرآن شریف آیاتی درباره وجوب حجاب نازل شده است همانطوری که نسبت به وجوب نماز آیاتی نازل شده است مانند « وَ أْمُرْ أَهْلَکَ بِالصَّلاةِ » سوره طه آیه 132 و احکام الهی پله پله بر همگان واجب شده است و  دستور به  عبادت خداوند و توحید از خانه وحی شروع شده است حجاب هم اینگونه است و ابتدا بر پیامبر و اهل او واجب شده است و بعد بر زنان مومنین و رعایت حجاب یک واجب شرعی است بدون شک و در فقه شیعه و سنی به این واجب شرعی پرداخته شده است و این وجوب در مرحله اول متوجه پیامبر و مومنین و زنان ایشان می باشد و این مسئله بگونه ای در جامعه جا افتاد که از یکی از زنان پیامبر نقل شده است : زنان در جامعه مثل کلاغ سیاه جامه می پوشیدند و حجاب اکثری سیاه بود و روایاتی هم از ائمه وارد شده است به این مضمون که بهتر است زنان با  لباسیهایی در جامعه حاضر شوند که بدن نما نباشد ؛ پوشیدن چادر مشکی در سیره  زنان پیامبر و علمای سلف رایج  بوده است و این مسئله قابل تردید نیست و کسی که منکر این مسئله می شود منکر آیات قرآن و سیره نبوی شده است و از نظر علمی نیز این نظریه مردود است که بخواهیم این مسئله را انکار کنیم و بگوییم این مسئله در تاریخ نیامده است


حجاب منحصر به دین اسلام نیست

حجاب منحصر به دین اسلام نیست تا بگوییم اسلام آن را آورده است وضعیت حجاب عربها در قبل از اسلام بگونه ای بود که اگر حجابی هم داشتند حجاب ایشان تشریفاتی بود اما در کشور هایی مانند ایران و ادیانی مانندمسیحیت و یهود حجاب امر مثبتی تلقی میشد و آیاتی از انجیل و تورات بر آن اشاره دارد و زنان ایران بیشتر از سایر ملل حجاب را رعایت می کرده اند برای نمونه اگر به آثار باقی مانده از ایران باستان مراجعه کنید می بینیم که زن در ایران باستان دارای حجاب کامل است  تا جایی که  زنان با شخصیت و اصیل همیشه با حجاب در انظار ظاهر می شدند اما کنیزکان و افرادی که ارزش اجتماعی آنچنانی نداشتند و حجاب  نداشتند لذاست که می بینیم قبل از اسلام حجاب در خیلی از ملل سابقه دارد و دین که آمد حدود آن را مشخص و کامل کرد .

زمان وجوب حجاب در بین مسلمین

حجاب با نازل شدن آیات حجاب واجب شد مانند  « قُلْ لِلْمُؤْمِنینَ یَغُضُّوا مِنْ أَبْصارِهِمْ وَ یَحْفَظُوا فُرُوجَهُمْ ذلِکَ أَزْکى‏ لَهُمْ إِنَّ اللَّهَ خَبیرٌ بِما یَصْنَعُونَ (30) وَ قُلْ لِلْمُؤْمِناتِ یَغْضُضْنَ مِنْ أَبْصارِهِنَّ وَ یَحْفَظْنَ فُرُوجَهُنَّ وَ لا یُبْدینَ زینَتَهُنَّ إِلاَّ ما ظَهَرَ مِنْها وَ لْیَضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلى‏ جُیُوبِهِنَّ وَ لا یُبْدینَ زینَتَهُنَّ إِلاَّ لِبُعُولَتِهِنَّ أَوْ آبائِهِنَّ أَوْ آباءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوْ أَبْنائِهِنَّ أَوْ أَبْناءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوْ إِخْوانِهِنَّ أَوْ بَنی‏ إِخْوانِهِنَّ أَوْ بَنی‏ أَخَواتِهِنَّ أَوْ نِسائِهِنَّ أَوْ ما مَلَکَتْ أَیْمانُهُنَّ أَوِ التَّابِعینَ غَیْرِ أُولِی الْإِرْبَةِ مِنَ الرِّجالِ أَوِ الطِّفْلِ الَّذینَ لَمْ یَظْهَرُوا عَلى‏ عَوْراتِ النِّساءِ وَ لا یَضْرِبْنَ بِأَرْجُلِهِنَّ لِیُعْلَمَ ما یُخْفینَ مِنْ زینَتِهِنَّ وَ تُوبُوا إِلَى اللَّهِ جَمیعاً أَیُّهَا الْمُؤْمِنُونَ لَعَلَّکُمْ تُفْلِحُونَ (31)» سوره نور 30-31 پیامبر مرحله به مرحله حجاب را بر مسلمین واجب کرد بطوری که ابتدا به مردان و زنان فرمود : مواظب چشمان و نگاهتان باشید و بعد از آن حدود حجاب نازل شد و حجاب منحصر به زنان نیست بلکه درباره مردانی  که پوششان نامناسب داشته اند مطالبی در لسان روایات و احکام دینی وارد شده است اما نسبت به زنان بهتر است به گونه ای لباس بپوشند که حیا و عفت ایشان رعایت شود و در روایات بهترین پوشش برای زن پوشش سیاه می باشد همانطوری که قبلا هم اشاره کردم عایشه یا ام السلمه گفته اند : بعد از وجوب حجاب تمام زنان انصار و مهاجر مثل کلاغ سیاه در انظار ظاهر میشدند

درباره حضرت زهرا هم آمده است که حضرت زهرا برای خواندن خطبه فدکیه چادر بر سر  کردند و به مسجد رفتند و کسانی که علیه حجاب مطالبی را می گویند کسانی هستند که اطلاعات تاریخی و دینی ضعیفی دارند .

حجاب در دوره خلفای و حاکمان بلاد اسلامی

در دوره خلفا نیز حجاب وجود داشت و کسی جرات نداشت بدون حجاب در جامعه ظاهر شود و مردم خود پایبند به رعایت حجاب بودند و در دوران ائمه معصومین علیهم السلام نیز بی حجابی نمی بینیم مگر در بین طبقات فرو دست که از مسائل فقهی ناآگاه بودند و در دوره های دیگر اسلامی هم بی حجابی را شاهد نیستیم  حتی در دوره فاطمیان درباره رعایت مسئله حجاب شاهد سخت گیری هایی نیز می باشیم و دستور حکومتی هم در این باره داشتند باز در دوره صفویان حجاب کامل است مخصوصا زنان با شخصیت و متشخص و در اصطلاح آن روز کسی که بی حجاب بود او را " امل " خطاب می کردند و در دوره های بعدی یعنی دوره افشاریان و زندیان حجاب در سطح جامعه ایران حاکم است و ترجیحا هم چادر مشکی می پوشیدند و اینکه گفته می شود حجاب مشکی از زمان ناصر الدین شاه وارد فرهنگ ایرانیان شده است حرف باطلی میباشد و حتی در دوران قاجار هم زنان بی حجاب نبوده اند و بیشتر رنگ مشکی می پوشیده اند

حجاب در زمان رضا خان

 در زمان رضا خان و ظهور شخصیت دین ستیزی مانند آتا ترک که یک غرب زده به تمام معنا بود و الگو برداری رضا خان از کار های او بحث لباس ملی مطرح شد  و سیاسمتداران غرب زده ایرانی هم این مسئله را عامل تجدد می دانستند و به این مسئله دامن زدند ؛ غافل از اینکه بی حجابی و کشف حجاب موجب پیشرفت فرهنگ و تمدن نمی شود بلکه ما درخشانترین ایام تعالی و رشد کشور های اسلامی را مربوط به زمانی می بینیم که پایبندی ایشان به احکام و مسائل دینی بیشتر بوده است  و طرح کشف حجاب که مطرح شد اکثر ایرانیان اعتراض کردند و با آن به مقابله عملی پرداختند

شما اینگونه باشید تا ما خود به دیدار شما بیاییم

زمانی که این مسئله مطرح شد یکی از علما که می خواستند به مشهد مقدش مشرف شوند در ریاضت و اربعینی که داشته اند به راهنمایی امام عصر به منزلی هدایت می شوند و مشاهده می کنند حضرت در آنجا تشریف دارند و می گویند من به منزل این بانو  آمدم چون این زن وفات کرده و  سال ها بخاطر حفظ حجاب از منزل بیرون نرفته است و اگر شما هم اینگونه باشید من خود به دیدار شما می آیم و این یک اصل است و معلوم می کند حجاب یک اصل اساسی است و در زمان پیامبر هم حجاب یک  اصل بود و کسانی مخالف با این اصل بودند که در زمره منافقین قلمداد می شدند  آیات شدید اللحنی در این باره وارد شده است . منافقین مسئله حجاب را خوش نداشتند و خداوند ایشان را تهدید به قتل کرد و که کسانی که بخواهند با حدود شرعی مخالفت کند تا سر حد کشتن مورد تهدید قرار گرفته اند « لَئِنْ لَمْ یَنْتَهِ الْمُنافِقُونَ وَ الَّذینَ فی‏ قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ وَ الْمُرْجِفُونَ فِی الْمَدینَةِ لَنُغْرِیَنَّکَ بِهِمْ ثُمَّ لا یُجاوِرُونَکَ فیها إِلاَّ قَلیلاً (60) مَلْعُونینَ أَیْنَما ثُقِفُوا أُخِذُوا وَ قُتِّلُوا تَقْتیلاً (61) و در ادامه هم دارد که «سُنَّةَ اللَّهِ فِی الَّذینَ خَلَوْا مِنْ قَبْلُ وَ لَنْ تَجِدَ لِسُنَّةِ اللَّهِ تَبْدیلاً (62)» سوره احزاب آیات 60-62 اینها سنن الهی ا ست که خدا وضع کرده است و و از گذشته هم مطلب همین بوده است  هم بوده است

اینکه گفته می شود رنگ مشکی نشانه  تکبر است آیا حرف درستی است  ؟

در روایت داریم که لباس زن باید بگونه ای باشد که جذابیت نداشته باشد و بدن نما نباشد تا موجب حفظ عفت او شود و اگر این تکبر برای حفظ حجاب و  عفاف باشد امر مثبتی است و تکبر در همه جا بد نیست بلکه تکبر برای حفظ حجاب امری پسندیده است .

 

 


نوشته شده در تاريخ ۱۳٩۱/٦/٥ توسط ح.کرمی
تمامی حقوق مطالب برای یادداشت ها و مصاحبه های یک خبرنگار محفوظ می باشد